Gevangenis Almere Buiten Heropent: Meer Cellencapaciteit en Soberder Regime

De gevangenis in Almere Buiten, in de volksmond ook wel 'Almere Binnen' genoemd, zal na zeven jaar leegstand opnieuw haar deuren openen. Dit besluit, voortkomend uit een voorstel van staatssecretaris Claudia van Bruggen van Justitie en Veiligheid, is een directe reactie op het aanhoudende cellentekort in Nederland. Voor Flevoland betekent dit de terugkeer van een belangrijke justitiële faciliteit, die in 2019 nog werd gesloten als onderdeel van bezuinigingen en door leegstand. De heropening is een langetermijnproject; de 320 extra cellen die hiermee gerealiseerd moeten worden, komen pas in 2033 beschikbaar. Jaarlijks is hiervoor een bedrag van 60 miljoen euro gereserveerd. Het plan is opvallend, aangezien eerdere pogingen tot heropening, onder andere als opvanglocatie voor asielzoekers, vorig jaar nog van tafel werden geschoven wegens geldgebrek. De huidige situatie onderstreept de urgentie van het cellentekort en de noodzaak om snel capaciteit te creëren. Naast de heropening van locaties zoals die in Almere, omvat het kabinetsplan ook maatregelen om de druk op het gevangeniswezen te verlichten door een soberder regime en een toename van het gebruik van enkelbanden. Deze gecombineerde aanpak moet uiteindelijk ruim 1700 extra plekken opleveren. Gedetineerden zullen in de eerste fase van hun straf een korter en soberder dagprogramma krijgen van maximaal twaalf weken. Dit moet niet alleen de werkdruk voor het personeel verlagen, maar sluit volgens het kabinet ook beter aan bij de aard van korte straffen. Het beleid is tevens gericht op een snellere doorstroom naar een lichter regime, waarbij gedetineerden worden voorbereid op hun terugkeer in de samenleving. Dit omvat begeleiding, verlof voor werk of dagbesteding, en de mogelijkheid tot zorg of opleiding. Ook zal een groter deel van de gedetineerden het laatste deel van hun straf thuis kunnen uitzitten, mits zij voldoen aan voorwaarden zoals werk of scholing. Deze regeling wordt uitgebreid naar langere straffen, met uitzondering van zware criminelen. Volgens staatssecretaris Van Bruggen leidt meer verlof en begeleiding tot een vermindering van terugval in criminaliteit, wat uiteindelijk minder slachtoffers tot gevolg heeft. Voor de inwoners van Flevoland betekent de heropening van de gevangenis een verandering in het lokale landschap en mogelijk een discussie over de impact van justitieel beleid op de gemeenschap.