Vestiging voorkeursrecht Urk Oost - Urk

De gemeenteraad van Urk staat voor een belangrijk besluit: het vestigen van een voorkeursrecht op gronden in het gebied Urk Oost. Dit voorstel, dat als doel heeft de gemeente maximale sturing en regie te geven op toekomstige woningbouwontwikkelingen, roept echter ook vragen op over de gevolgen voor grondeigenaren en de financiële haalbaarheid.

### Waarom een voorkeursrecht?

Een voorkeursrecht geeft de gemeente de eerste optie om grond aan te kopen wanneer deze te koop wordt aangeboden. Dit instrument is bedoeld om grondspeculatie te voorkomen en de gemeente in staat te stellen haar beleidsdoelstellingen, zoals het realiseren van voldoende woningen, te behalen. Urk Oost is aangewezen als het enige grootschalige uitbreidingsgebied binnen de gemeentegrenzen voor woningbouw, naast enkele inbreidingslocaties zoals Westgat en Noorderzand.

Het college van burgemeester en wethouders benadrukt dat het vestigen van een voorkeursrecht de gemeente de mogelijkheid biedt om de gronden in de toekomst te verwerven, zonder dat er direct een besluit wordt genomen over daadwerkelijke aankoop en ontwikkeling. Het geeft de gemeente tijd om weloverwogen keuzes te maken en een plan van aanpak te ontwikkelen, dat naar verwachting voor het einde van het jaar aan de raad wordt gepresenteerd.

### Gevolgen voor grondeigenaren en financiële aspecten

Voor grondeigenaren in Urk Oost betekent de vestiging van een voorkeursrecht dat zij, mochten zij hun grond willen verkopen, deze eerst aan de gemeente moeten aanbieden. Dit kan leiden tot onzekerheid, een punt dat door de fractie RBU is aangekaart. De gemeente erkent de politieke aard van deze vraag en stelt dat deze tijdens de raadsvergadering aan de wethouder kan worden gesteld.

Financieel gezien zijn er op dit moment geen middelen in de begroting opgenomen voor de aankoop van deze gronden. De komende periode zal worden gebruikt om de financiële uitgangspunten van een eventuele aankoop inzichtelijk te maken. Mocht grond worden aangeboden voordat er budget beschikbaar is, dan zal een aankoop altijd aan de raad worden voorgelegd.

### Termijnen en procedure

Het voorkeursrecht wordt in eerste instantie voor een periode van maximaal drie jaar gevestigd, zoals voorgeschreven door de Omgevingswet. Binnen deze drie jaar moet een omgevingsplan worden vastgesteld waarin de functie van het gebied wordt gewijzigd naar een niet-agrarische functie, mits dit wenselijk blijkt na nader onderzoek. Daarna kan het voorkeursrecht met twee keer vijf jaar worden verlengd. Dit proces geeft de gemeente de nodige flexibiliteit, maar kan voor inwoners ook een langere periode van onzekerheid betekenen.

De discussie in de raad zal zich richten op de balans tussen de gemeentelijke regie op woningbouw en de belangen van de individuele grondeigenaren, evenals de financiële implicaties van dit strategische instrument.